Andere militair getinte structuren regio Oost-Vlaanderen

beperkte lijst hieronder

Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Algemene beschrijving Hollandstellung

Reeds geïnventariseerde zones

Gedeelte gebouwd door de Duitse Marine tussen Knokke en Maldegem

Knokke Heist (+Zweitestellung WO II)

Westkapelle

Lapscheure

Moerkerke

Middelburg

Maldegem

Middelburg

Maldegem (+Zweitestellung WO II)

Sint Laureins (+ Zweitestellung WO II)

Philippine (NL) - Sas Van Gent (NL) - Sluiskil (NL) (Enkel Zweitestellung WO II)

Adegem

Eeklo

Lembeke

Oosteeklo

Ertvelde

Kluizen

Gent - 't Zandeken

Assenede

Sint Kruis Winkel

Mendonk

Zaffelare

Eksaarde

Moerbeke Waas

Sinaai

Stekene

Kemzeke

Sint Gillis Waas

Vrasene

De Hollandstellung - Inventarisatie van deze bunkerlinie op grondgebied Sint Laureins.

De regio Sint Laureins bevindt zich letterlijk aan de noordkant van de Hollandstellung. Gezien Sint Laureins aan zijn zuidwestkant wordt begrensd door het Schipdonkkanaal en dit mag beschouwd worden als een uiterste grens van de hoofdlijn, is het vrij logisch dat hier niet de massa van de bunkers te vinden zal zijn. Toch vond men er origineel een aantal voorpostbunkers terug. Vanaf hier splitste zich namelijk meer noordelijk van de hoofdstelling, een vooruitgeschoven lijn af. Deze zou doorlopen, noordelijk van de hoofdstelling tot in Rieme tegen het kanaal Gent-Terneuzen.

Daarnaast zijn er in de buurt van het Leopoldkanaal ook nog wel wat structuren gebouwd die kunnen beschouwd worden als een verder uitwerken van de oude WO I bunkerlijn door de Duitse bezetter tijdens WO II. Deze werden gebouwd als bescherming van het achterland in de periode 1940 - 1944. Merkwaardig genoeg bleven deze structuren gericht op Nederland. Deze structuren zijn vrij gelijkend met wat men nog kan terugvinden in Maldegem in de directe nabijheid van het dubbelkanaal Schipdonk - Leopold ter hoogte van Strobrugge. De structuren zijn soms vrij gelijkend. Dit soort structuurtjes zijn trouwens terug te vinden tot over de Belgische grens in Nederland.

In de inventarisatie uit 1921 werden op Sint Laureins 9 bunkers van de Hollandstellung teruggevonden. Bij de herhaling van deze telling in 1935, werden er nog altijd 7 van de 9 teruggevonden en noteerde men er toen al 2 als vermist.

Omdat de eigen telling uit het boek "De Hollandstelung" van Hans Sakkers zeker niet de volledige lijn onderzocht, is de telling die daar in terug te vinden is, ook zeer irrelevant om als referentie te gebruiken, wat dan ook niet is gebeurd. Wel zijn de vermelde locaties uit het boek mee opgenomen in de zoektocht die in dit geval wel in eerste instantie de volledige linie besloeg tussen Maldegem en Vrasene (grondgebied Oost-Vlaanderen).

Hieronder alvast de situatie van structuren door www.bunkergordel.be teruggevonden, Mocht u er meer info over kunnen geven over ontbrekende zaken, aarzel niet dit door te geven op info@bunkergordel.be.

Elk aangeduid bunkertje werd informatief van een eigen veronderstelde indeling voorzien omdat de oude reeds bestaande indelingen vrij onlogisch zijn en er blijkbaar types worden uitgevonden bij de vleet zonder dat ze soms nog van elkaar onderscheidbaar zijn. Er zullen later nog gedetailleerde bunkerfiches worden toegevoegd van de bunkertjes die tijdens de zoektocht ook in de mate van het mogelijke in detail gefotografeerd worden.

Alle onderstaande luchtfoto's zijn afkomstig van Google Earth.

De teruggevonden lokaties werden om de deze telling iets visueler te maken van een aparte kleur voorzien. Deze kleuren werden toegepast op onderstaande foto's:

  • Hollandstellung bunkers opgetrokken door de Duitse landmacht - Donkerblauw. Van de volgens de laatste telling in 1935 nog teruggevonden 7 bunkers, bleek er nog slechts 1 exemplaar anno 2015 terugvindbaar. Een bijkomend probleem is wel dat een aantal nog wel teruggevonden bunkers net over de grens staan op grondgebied Eeklo en dat deze mogelijks in het verleden misschien wel foutievelijke bij Sint Laureins geteld geweest zijn. Ook zitten er langs het Schipdonkkanaal op grondgebied Adegem en Maldegem nog een aantal verschansingen maar deze zitten dus ook zeker niet op grondgebied Sint Laureins.
  • Gekende gesloopte structuren werden in het Rood aangeduid.Voorlopig niet gekend op Sint Laureins hoewel er wel degelijk voldoende gesloopt zullen zijn.
  • Structuren die in dezelfde regio zijn opgetrokken maar geen deel uitmaken van de Hollandstellung, werden onderaan apart vermeld en aangeduid in het geel. Dit betreffen structuren die door de Duitse bezetter tijdens WO II zijn opgetrokken als verdediging van het achterland. Deze zouden zelfs allen deel uitgemaakt hebben van de fameuze Atlantic Wall. Dergelijke, meestal zeer kleine structuurtjes zijn alvast nog terug te vinden tegen en in de directe nabijheid van het Leopoldkanaal ter hoogte van Watervliet. Voorlopig valt het zeker niet uit te sluiten dat er nog meer van dit type structuurtjes te vinden zijn. Gezien het in 3 gevallen over zeer kleine structuurtjes gaat, valt het zeker niet uit te sluiten dat er hier of daar nog te vinden zijn.
  • Hollandstellung bunkers die reeds vermeld werden op vorige foto's, zijn bij herhaling in het Oranje aangeduid.
  • Voorlopig zijn er op Sint Laureins geen locaties meer gekend die nog verder onderzocht dienen te worden waardoor de actuele telling allicht als vrij volledig kan beschouwd worden.

De loop van de Hollandstellung in grote lijnen op een kaart van Sint Laureins

Sint Laureins - Zone tussen Schipdonkkanaal (Celie) en Boterhoek (reeds Eeklo).

1. SL L 01: Voorpostbunker Landmacht - Noordelijk Bredeweg in veld achter hoeve.

Zuidkant Leopoldkanaal tussen Bentille en Watervliet en langs de Mariapolderdijk - De Duitse Zweitestellung, deel uitmakend van de Atlantic Wall.

Ter hoogte van het Leopoldkanaal tussen Bentille en Watervliet en ook nog iets noordelijker, langs de noordkant van de Mariapolderdijk, zitten in deze regio ook nog eens 6 structuurtjes verborgen. Het zijn 3 manschappenbunkertjes die sterk gelijkend zijn qua opbouw met de manschappenbunkers terug te vinden ter hoogte van Strobrugge (Maldegem). Ter hoogte van de Mariapolderdijk zijn voorlopig nog 3 echt kleine en vaak sterk geïmproviseerde structuurtjes terug te vinden. Bij deze bijgebouwde structuren werd Nederland wel niet als uiterste grens bekeken omdat zowel België als Nederland op dat moment bezet gebied waren. Er zijn namelijk ook beperkt nog hierbij horende structuren te vinden, kort over de Belgische grens tot in Sluiskil. Mogelijk zitten er nog maar in elk geval werden er op het moment tot daar reeds teruggevonden.

De structuren maakten deel uit van een Duitse WO II stelling. Deze diende om het achterland te beschermen, onder andere tegen vijandige vliegtuigen.

1. SL W2 01 - Manschappenbunker dichtstbij woning langs de zuidelijke dijk van het Leopoldkanaal tussen Bentille en Watervliet, westelijk van de Ketterijstraat
2. SL W2 02 - Manschappenbunker langs de westelijke kant van de Ketterijstraat langs de zuidelijke dijk van het Leopoldskanaal tussen Bentille en Watervliet
3. SL W2 03 - Manschappenbunker langs zuidkant van de dijk van het Leopoldkanaal, oostelijk van de Ketterijstraat
4. SL W2 04 - kleine mitrailleurpost noordkant Mariapolderdijk, vlak naast de weg, nabij de Ketterijstraat
5. SL W2 05 - kleine mitrailleurpost nabij hoeve langs de Mariapolderdijk
6. SL W2 06 - observatiepostje in directe nabijheid SL W2 05 bij dezelfde hoeve langs de Mariapolderdijk

Bovenstaande inventarisatie zal allicht als vrij volledig mogen beschouwd worden voor wat nog terug te vinden is op dit grondgebied.

Als uzelf nog aanvullingen of correcties weet ten opzichte van bovenstaande reeks structuren op grondgebied Sint Laureins, gelieve dit dan door te geven, zodat toch eindelijk eens een volledige inventarisatie van wat nog van deze linies bestaat zou gekomen kunnen worden. Gelieve in dat geval te mailen op info@bunkergordel.be. Alvast bedankt voor uw medewerking.

Gebruikte externe bronnen: Boek: "De Hollandstellung - Hans Sakkers, Johan den Hollander en Ruud Murk".

De inventaris van de Dienst Erfgoed van de Hollandstellung.