Merelbeke stationsbuurt
 

Schuilstructuren voor passieve luchtbescherming op de terreinen van het station van Merelbeke.

Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

WO I - Kwatrecht - Melle

18 daagse veldtocht gekoppeld aan TPG

Neergestorte B17 te Kwatrecht 19-09-1944

De bevrijding WO II van de regio rond TPG

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Contact en onbeantwoorde vragen

Media-aandacht

Copyright

Links

Vestingsbouw directe omgeving Gent.

Overzicht van de nog aanwezige (en ondertussen gesloopte) schuilstructuren:

Op onderstaande luchtfoto's kan u op de stipjes drukken en zo uitkomen bij de schuilstructuur die aldaar is/was gelokaliseerd.

De positionering van de bunkertjes is vrij correct indien u gebruik maakt van de standaard Internet Explorers en bv firefox. Google Chrome geeft in dit geval afwijkende positioneringen van de bunkers op de foto's. Hetzelfde zou zich ook kunnen voordoen met nog andere internet-explorers. Mijn excuses voor dit ongemak.

                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                       
                            Versterkt Gebouw   Bestaande buisvormige structuur                                                                      
                                                                                                       
                                      Verdwenen schuilplaats 1 persoon                                                                
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                              Versterkt gebouw                                        
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                   
                                                                                  Verdwenen buisvormige structuur Buisvormige schuilstructuur Schuilstructuur bij Melle 3                
                                                                                    Schuilplaats bij Melle 1                  
                                                                                          Schuilstructuur bij Melle 2            
                                                                                                       
                                                                                                       
                                                                                                       
(Blauw: nog bestaande structuren, Rood: verdwenen structuren met vrij exacte lokatie van waar ze ooit stonden, Geel: verdwenen structuren waarvan de effectieve lokatie ook niet 100% meer gekend is, meestal beperkt de gekende lokatie zich tot de kaai waarop de structuren zouden moeten hebben gestaan)
  • Korte beschrijving van de nog bestaande schuilstructuren op de spoorwegterreinen tussen Merelbeke en Melle.

  • Op de spoorwegterreinen in de zone tussen Merelbeke station en de R4, meer specifiek tot aan het smalle brugje met de Varingstraat, lagen nog menig restant van militaire schuilstructuren. De meeste structuren zijn specifieke structuren die men hier en daar nog wel terugvindt langs gebouwtjes zoals wisselbedieningsgebouwtjes, werkhuisjes van spoorwegpersoneel, seingevershuisjes, bareelwachterhuisjes,...
Bovenaan: 2 foto's van oude foto's van het station en stationsbuurt (beiden Replica). Onderaan een foto van dezelfde buurt op Google Streetview anno 2013.
  • Toch zitten er ook wel heel interessante en merkwaardige structuren bij zoals u in deze reportage zult merken.
  • Bij een eerste verkenning van de terreinen in 2008, samen met Mr. Dirk De Pelsmacker uit Gijzenzele die lang op deze lokatie had gediend bij de Merelbeekse spoorwegen, werden mij al locaties aangeduid waar vroeger reeds structuren waren verdwenen. Omdat ik mij toch wou verifiëren van de huidige situatie alvorens uiteindelijk deze fotoreeks te publiceren, heb ik al de vorige locaties nogmaals opgezocht in april 2012 en jammer genoeg moeten vaststellen, dat ook hier, de sloophamer zwaar heeft toegeslagen bij opruimingswerken van oude en vervallen structuren in 2012.
  • Alle gefotografeerde structuren waren passieve beschermingsstructuren. Structuren dus die dienden om het spoorwegpersoneel en eventueel treingebruikers te beschermen bij mogelijke aanvallen vanuit de lucht.
  • De bouwperiode van de aanwezige structuren is dan ook te plaatsten in de Duitse bezettingsjaren tussen mei 1940 en september 1944. Het station van Merelbeke was namelijk één van de belangrijkste vormingstations van België waarvan ook de Duitse bezetter lustig gebruik maakte. De ganse infrastructuur was dan ook een doorn in het oog van de geallieerde troepen die meermaals hebben gepoogd deze structuren te ontregelen. Zo zijn er 3 rampzalige data gekend voor de buurt van Merelbeke station. Een eerste luchtaanval vond plaats op 5 september 1943. Een tweede en meest rampzalige aanval vond plaats op 10 april 1944 en richtte massale vernielingen en schade aan de directe omgeving van het station, vooral de Florawijk te Merelbeke die letterlijk met de grond werd gelijk gemaakt. Zo werden bij deze totaal mislukte luchtaanval maar liefst 600 huizen met de grond gelijk gemaakt en meer dan 1000 anderen zwaar beschadigd. Er vielen die dag 428 doden en 724 gewonden te betreuren. Er zou nog eens een laatste luchtraid op Merelbeke volgen op 10 mei 1944. In totaal zouden de 3 raids samen het leven kosten aan 557 onschuldige Merelbeekse en Melse burgers. Het rampzalige aan al deze bombardementen blijft in elk geval dat ze alle drie nauwelijks infrastructuur van de spoorwegen hebben weten te vernielen maar telkens veel meer dan het waard was, onschuldige burgerbevolking troffen.
  • Gezien bovenstaand beschreven oorlogsverleden van het station van Merelbeke, moeten deze structuren wel ooit echt dienst hebben gedaan, hoewel hier geen rechtstreekse bewijzen van zijn.
  • De originele fotoreeks dateert reeds van 2008 en vrij recent in april 2012 zijn alle locaties nog eens bijkomend gefotografeerd. Alleen moest ik toen vaststellen dat een aantal van de eerder gefotografeerde structuren ondertussen verdwenen zijn bij grootschalige opruimingsacties van niet meer gebruikte en vervallen structuren en gebouwen langs deze rangeergedeeltes van deze stationsbuurt.
  • Bronnen:
    • Originele verkenning met Mr Dirk De Pelsmacker (in 2008), waarvoor dank.
    • Info over bombardementen op Merelbeke station: Boek "Het drama van Merelbeke" - Katrien Arnaut.