Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

WO I - Kwatrecht - Melle

18 daagse veldtocht gekoppeld aan TPG

Neergestorte B17 te Kwatrecht 19-09-1944

De bevrijding WO II van de regio rond TPG

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Contact en onbeantwoorde vragen

Media-aandacht

Copyright

Links


Chronologisch verloop van de 18 daagse veldtocht aan het bruggenhoofd Gent.

Hieronder vindt u het strijdverslag na 23 mei. De Belgische troepen zijn begonnen gedurende de nacht het bruggenhoofd te verlaten. De Duitse troepen ontdekken in de ochtend dat de Belgische troepen Bruggenhoofd Gent verlaten hebben.

Noord Frankrijk. De voorziene geallieerde plannen blijken hier totaal te falen. Een Franse doorbraak over de Somme in noordelijke richting, wordt op de Somme afgeslagen. Het tegenoffensief uit Noordelijke richting op de Duitsers blijkt eveneens geen voeten aan de dijk te krijgen. Een nieuwe poging om Abbeville opnieuw in handen te krijgen mislukt. Door deze patstelling is bevoorrading van de Franse troepen op Belgisch grondgebied totaal uitgesloten.

Algemeen.

Het Belgische front komt volledig ingesloten te zitten. In het Noorden is Nederland gevallen. De Duitse druk op België via de daar vrijgekomen Duitse troepen is ook zeer groot.

De Belgische kust krijgt het eveneens zwaar te verduren met zware bombardementen. Op die wijze is nieuwe aanvoer en afvoer via die weg voorlopig ook uit den boze. Doordat de Duitsers zijn doorgedrongen tot aan Boulogne sur Mer, krijgt men zelfs uit de richting van Saint Pol aanvallen te verwerken van Duitse gemotoriseerde eenheden. De omsingeling dreigt dus letterlijk waarheid te worden.

In Namen vallen nog twee forten, namelijk dit van Maizeret en Andoy.

4 foto's van kort na de inname van het Naamse Fort van Andoy (Foto's Replica)

Het kanaal Gent-Terneuzen. Door het verlaten van Bruggenhoofd Gent, zullen er al vrij snel nadien Duitse pogingen zijn om dit kanaal over te steken. Er zijn zware bombardementen en beschietingen met vliegtuigen op de Belgische stellingen. De Belgen zullen ook hier genoodzaakt worden in de loop van de dag terug te trekken.

terugtocht naar de Leie

Overzicht van hoe het 5e Linieregiment zijn tocht van Bruggenhoofd Gent tot achter het afleidingskanaal van de Leie dient uit te voeren. (Schets: De Historiek van het 5e Linie-regiment - 1982 p221)

00:20

Gijzenzele. Het dorp van Gijzenzele ligt onder intens Duits artillerievuur.

00:30

Moortsele - Bottelare. Het Eskadron Cyclisten van de 4e Infanteriedivisie zal in zijn sector eveneens de achterhoede vormen. Het 1e Peloton stelt zich samen met een T13 tank op, dwars op de weg Moortsele - Bottelare in de nabijheid van de Vrijheidsboom.

01:00

Gijzenzele. Het 2e Eskadron Cyclisten moet hier de aftocht dekken.

Oosterzele. Om de Duitse achtervolgers nog wat af te schrikken en te vertragen worden er ter hoogte van de zware bunker A32, juist langs de toenmalige tramlijn op Hoek Ter Hulst, door de Belgische Genie nog mijnen gelegd over de weg. De genietroepen krijgen hierbij bescherming van andere soldaten mochten ze aangevallen worden. De bunker A32 staat er ondertussen reeds verlaten bij.

01:20

Gijzenzele. Gijzenzele ligt onder intens Duits vuur. Allicht omdat er uit Duitse stellingen Belgische troepenbewegingen worden vastgesteld van de Belgische soldaten die hun stellingen zo rustig mogelijk trachten te verlaten. Op het rechter uiteinde van het dorp staat een woning in brand dichtbij de originele commandopost.

Het 1e en 3e Peloton van de 6e Linie verlaten stilletjes hun stellingen op de rand van het dorp. Het 1e Peloton onder leiding van luitenant Papejans verlaat als laatste Gijzenzele onder dekking van de 2 T13-tanks. Zij verzamelen ondertussen samen met het Peloton Zware Mitrailleurs bij een fietsenstelplaats op de wijk Mellehoekske.

Ongeveer vierhondend meter buiten Gijzenzele ligt een gevechtsgroep over de weg. Als iedereen is verzameld, rijden de Cyclisten via de Potaardewijk naar Landskouter.

01:45

Landskouter. De Cyclisten arriveren aan de spoorweg te Landskouter. Er worden een aantal mitrailleurs opgesteld aan de spoorweg om dekking te kunnen geven in de rug bij de terugtrekking.

02:00

Vernielde brug Meulestedebrug

Gent. Tussen 2 uur en 3u30 wordt Gent drie maal opgeschrikt door hevige explosies. De Genietroepen hebben Meulestedebrug, de Voorhavenbrug en de Muidebrug opgeblazen.

Links: Vernielde Meulestedebrug (Foto: Collectie P. Taghon) - Links onder: Vernielde brug Voorhaven (Collectie P. Taghon) - rechts onder: Vernielde Muidebrug (Coll. Mon. en stadszichten)

Vernielde brug Voorhaven Gent Vernielde Muidebrug Gent

02:10

Landskouter. Het 1e Peloton van de 6e Linie komt ook aan bij de afgesproken plaats en de terugtrekking uit Gijzenzele is volledig onopvallend voor de Duitsers kunnen verlopen. Gijzenzele was stil bij hun vertrek.

02:20

Lemberge - Melle. Het Eskadron Cyclisten zet zijn weg verder via Lemberge, Bottelare en Schelderode om daar bij het krieken van de dag de pontonbrug over te rijden.

Achter de Belgische linies worden vernielingen aangebracht om de Duitse achtervolging te vertragen. Zo wordt ook rond dit moment zowel het centrale kruispunt te Lemberge als het kruispunt aan de Lindenhoek te Melle opgeblazen door terugtrekkende Belgische Genietroepen van de 12e Genie. Merkwaardig genoeg schenken de Duitsers geen aandacht aan de luide knallen van deze vernielingen.

Schade aan het kruispunt Lindenhoek. Dit is het kruispunt van Gontrode Heirweg met de Caritatasstraat te Melle. De foto linksonder toont het kruispunt nog in intacte vorm. Rechts een foto van hetzelfde kruispunt. Het puin is allicht dit van het rechter huis op de foto er naast. (Oude foto's: collectie Georges Van Oostende)

Schade aan het centrale kruispunt te Lemberge gevormd door de Burgemeester Van Gansberghelaan, burgemeester Maenhautstraat en de Landskoutersteenweg. Vlot herkenbaar, de kerk van Lemberge op de achtergrond. (Oude foto: collectie Peter Taghon). Op een blog kon ook nog dit oude fotootje gevonden worden van ditzelfde kruispunt (Foto: Replica)

03:00

Bruggenhoofd Gent. De Duitse leiding maakt melding van een totale vuurstilte tussen 3 en 4 uur in de ochtend van beide zijden.

Gent. De troepen die Gent moesten verdedigen komen pas mondjesmaat rond dit uur aan op hun nieuwe stellingen. Vaak hadden zij moeite om ongezien hun oude stellingen te verlaten en geen argwaan te wekken bij de kort daarbij gelegen Duitse troepen. Rond dit uur begint voor de meeste troepen die al sterk vermoeid zijn, de zoveelste keer het oprichten van loopgraven en schutterskuilen. In een stad als Gent komt dit vaak neer op het uitbreken van bestrating en het openbreken van vaak op slot zijnde huizen omdat de bevolking op de vlucht is geslagen.

03:30

Oosterzele. Een met machinepistolen bewapende Duitse patrouille stoot op de uitgezette bewakers van de genietroepen die aan bunker A32 mijnen aan het leggen zijn. Het komt tot over en weer vuren. Daar het grootste gedeelte van geplande mijnen reeds gelegd en verborgen waren, wordt de verdere opdracht gestaakt en trekken de Genietroepen zich terug. Langs de rechter kant van de weg wordt een stapel nog niet geplaatste landmijnen noodgedwongen achtergelaten.

bunker A32 met de ondermijnde weg. Rechts van de weg ziet u duidelijk nog stapels niet geplaatste en in allereil achtergelaten landmijnen. (Foto: J. De Vos)

Gent. Nadat alle troepen hun posities in de binnenstad hebben bereikt, wordt Gent nogmaals opgeschrikt door opeenvolgende explosies. Dit maal is het de beurt aan de bruggen in eerste lijn. Bij deze explosies lopen heel wat huizen zware schade op. Dit veroorzaakt veel wrevel bij de lokale bevolking die zich stilletjes aan begint te keren tegen de Belgische verdedigers van de stad. Hieronder foto's van een aantal van de vernietigde bruggen.

Vernielde Dampoortbrug Vernielde St Lievensbrug

Links: De Dampoortbrug (Coll. P.Taghon) - Rechts: De Sint Lievensbrug (Coll. Monumenten en stadszichten)

Het is zeker een feit dat het Belgische leger zich door deze vernielingsopdrachten niet populair maakte tijdens de veldtocht. Zo werden er tijdens de 18-daagse veldtocht alleen al aan structuren van de Nationale Maatschappij van Belgische spoorwegen 137 km spoorlijnen, 339 bruggen en tunnels vernield, 310 wissels en kruisingen werden ontregeld. Daarnaast komen nog eens de massa's belangrijke verkeersknooppunten, bruggen over wegen en waterlopen, ... , die eveneens werden vernield her en der verspreid over het land.

04:00

Eke. Een van de achterhoedevormende T13 tanks komt aan te Eke bij de pontonbrug. Er mochten enkel voertuigen over de pontonbrug van maximaal vier ton. De T13 rijdt daarom door tot aan de brug van Eke.

04:30

Eke. Daar aangekomen constateert de bemanning van deze achtergebleven tank dat de brug te Eke reeds opgeblazen is door de Genie. De bemanning steekt de T13 in brand en gooit de overblijvende munitie in de Schelde. Zelf kruipen ze daarna langs de resten van de brug de Schelde over.

Een blik op de nog intacte metalen boogbrug te Eke. Deze bevond zich aan het huidige café 't Sluis. Komende van Eke richting Semmerzake is dit op de linker kant van de huidige Scheldebrug. De originele boogbrug lag in het verlengde van de weg die nu nog naast het café loopt. (Oude foto: Collectie Antoine De Smet)
Een blik op de in de nacht van 22 op 23 mei 1940 opgeblazen brug te Eke. De brug was op dat moment amper 7 jaar oud. (Oude foto: Collectie Antoine De Smet)

Gezien de Schelde ook wel voor de Duitsers van belang was als transportader werd de vernielde brug vrij snel opgeruimd en op dezelfde locatie een houten noodbrug gebouwd (Een Baileybrug) die nog vrij lang dienst zou doen na de oorlog. (Oude foto: Collectie Antoine De Smet)

05:00

De Duitse Staf verhuist in sneltempo van Oordegem naar de heuvel tussen Sint Lievens Houtem en Letterhoutem (de Ballei) om vandaar de doorbraak te volgen. Er wordt wel vastgesteld dat de Belgen zich opvallend stil houden.

05:30

Oosterzele. Als voorbereiding op de komende aanval, hebben de Duitsers een stuk veldgeschut goed verdekt opgesteld, naast een doening aan de Wettersesteenweg. Dit neemt rechtstreeks de bunker Be12 onder vuur.

rechtstreekse beschieting bunker met 88mm Flak

Het valt de Duitsers wel op dat er geen reactie komt van Belgische kant op hun poging de bunker Be12 te breken.

Wat de Duitsers toen nog niet wisten was dat de bunker net als de rest van de linie, reeds gedurende enkele uren verlaten was. (Foto links: Replica)

Enkele actuele foto's van de zwaar toegetakelde bunker Be12. Het oreillon (1.35 meter breed) is letterlijk door de rechtstreekse beschieting weggeblazen. Ook de voorzijde met beide schietgaten kreeg de volle laag. Ondanks de vrij zware projectielschade moet toch opnieuw gezegd worden dat de binnenzijde van de bunker zo goed als intact en onaangeroerd is. (Foto rechts: Collectie Louis Frederic)

Ongeveer ter zelfder tijd ontdekt de 30e Duitse Infanteriedivisie dat de Belgische stellingen voor hen verlaten zijn. Verkenningspatrouilles worden uitgevoerd door het 192e Infanterieregiment en deze dienen eveneens vast te stellen dat de Belgische schutterskuilen, net zoals de eerste geïnspecteerde bunkers, leeg zijn.

06:00

Het Duitse commando staat klaar in St Lievens Houtem op de ballei om de strijd die gaat komen tussen Betsberg en Moortsele van daaruit te volgen.

De Duitse Verkenningseenheid AA 25 is op weg van Dikkelvenne naar Vlierzele.

Petegem. De Engelsen zijn verplicht hun stellingen te verlaten en mee te verhuizen tot achter de Leie. Er worden nog verschillende, niet op tijd geëvacueerde Engelsen, gevangengenomen door de oprukkende Duitsers.

06:15

Oosterzele. Ondanks dat de Belgische stellingen op Betsberg net zoals op de rest van de linie verlaten zijn, komt deze zone die voorzien was voor een volgende Duitse aanval nog gedurende een half uur onder een zwaar Duits artilleriebombardement terecht. Hierbij worden vrij specfiek een aantal Betsbergse bunkers in het visier.

De Duitsers waren er namelijk niet meer in geslaagd hun artillerie op tijd te verwittigen over het feit dat de Belgische stellingen reeds verlaten waren. Dit bombardement houdt aan tot 6:45.

De artillerie was hierbij vooral gericht op gekende bunkers van Betsberg. De bedoeling was deze voor de komende aanval al zoveel mogelijk uit te schakelen. Een aantal daarbij geviseerde bunkers dragen daar heden nog altijd duidelijk de sporen van.

De kanon-mitrailleurbunker Be5, uitkijkend in de richting van Hoek ter Hulst, telt menige zware projectielinslag op zijn voorzijde die heden wel meer onder het maaiveld verborgen zit dan dit origineel het geval was.

Ook de bunker Be7 draagt wel sporen van projectielen. Niet zo uitgesproken aan de buitenzijde maar aan de binnenzijde. Dat deze schade niet afkomstig is van de geallieerden bij de bevrijding, zoals door sommigen wordt beweerd, kan via deze bunker eenvoudig worden bewezen.

De schietgaten en toegangen tot veel van deze bunkers werden eind 1942, begin 1943 grondig dichtgemetst, ook zo bij deze bunker Be7.

De schade op de rechter foto kan worden terug gevonden op de achterwand achter een schietgat dat heden nog altijd dichtgemetst is, en dit dus ook al was toen de bevrijding plaatsvond.

Ook de kanonbunker Be8 aan het rusthuis OLV ter Veldbloemen, werd eveneens vrij zwaar aangepakt rond het schietgat van de mitrailleur. Er zijn zelfs enkele zeer zware treffers door het schietgat weten binnen te dringen aan de achtermuur van deze mitrailleurkamer te zien.

 

Ook de grote commandobunker Be20, centraal in Betsbergbos, werd vrij zwaar toegetakeld rond beide schietgaten.

Ook hier moeten een aantal zware projectielen de binnenzijde zwaar hebben toegetakeld.

Zelfs de bunker Be17 op de achterzijde van Betsberg heeft nog zwaar in de klappen van het artilleriebombardement gedeeld.

06:46

Bruggenhoofd Gent. Duits bevel om verder op te rukken:

  • Infanterieregiment 234 en de verkenningseenheid 25 moeten zo snel mogelijk doortrekken naar Gent. Het Infanterieregiment 192 moet richting Merelbeke. Infanterieregiment 171 moet naar de brug van Eke (die ondertussen wel is opgeblazen).
  • MG Bataljon 6 moet naar de Schelde bij Schelderode-Gavere.

07:00

Bruggenhoofd Gent. Tot Gontrode wordt opgerukt met omzichtigheid.

Het is in verschillende bunkers duidelijk te zien dat de Duitsers nadat de Belgen de stellingen hier hadden verlaten, de bunkers toch nog met de nodige omzichtigheid hebben benaderd. Allicht vreesde men voor vertragingsopdrachten en mogelijk achtergebleven eenheden. Zo zijn er in bepaalde bunkers wel degelijk sporen te zien van bv afgevuurde salvo's van mitrailleurs door schietgaten of toegangssassen. Mogelijks is een gedeelte van de schades aan binnenzijdes van bunkers eerder aangeduid als gevolg van de zware artilleriebeschieting, afkomstig van dergelijke omzichtige benaderingen van deze bunkers. Vooral als het sporen van kogelinslagen zijn aan de binnenzijde. Linksboven zie je de muur juist achter het toegangssas van de bunker Be20. Rechts en linksonder een foto van de binnenzijde van het bunkertje B34 dat volledig op de achterlijn ligt te Oosterzele en in feite nooit echt in de frontzone heeft gezeten. Hier steken nog kogelkoppen in de achtermuur.

Eenmaal de Duitse eenheden waren opgerukt tot door de bunkerlinie, trokken ze via Lindenhoek, Melsdries en Ledeberg verder op naar Gent. Zo bereikt M.G. batallion 6 zonder enige tegenstand de opgeblazen Scheldebrug te Gavere.

Kleine stoottroepen varen naar de overkant en bouwen daar een bruggenhoofdje uit. Intussen worden de bevelen gegeven voor de inname van de stad Gent.

Ondertussen klinkt aan Duitse zijde het bericht: Geen vijand meer aan bruggenhoofd Gent.

Gavere. Gavere kreeg het, ondanks dat het eigenlijke oorlogsgeweld officieel plaats vond in de zone tussen de Schelde te Kwatrecht en de rand van Oosterzele Betsberg, nog met vrij veel oorlogsschade te maken. Officieel kreeg de zone vanaf Betsberg tot Semmerzake (Gavere), enkel te maken met een beperkt aantal speldeprikken en schermutselingen. Dat net Gavere toch veel oorlogschade kende, had natuurlijk ook veel te zien met de aanwezigheid van een brug over de Schelde. De brug werd echter al bij de aanvang van de gevechten in de loop van 20 mei 1940 opgeblazen maar mogelijks waren de Duitse troepen hier niet zo snel van op de hoogte en werd lange tijd verondersteld dat de brug nog intact aanwezig was. Daarnaast lag het centrum van Gavere natuurlijk recht voor de bunkerstelling van Semmerzake en waren hier ook wel enkele Belgische voorposten uitgezet (alhoewel men hier niets over terugvind in de bestaande literatuur over dit thema). Toen de Duitse troepen Gavere binnentrokken, was het dorp hier en daar toch uitgebouwd met verlaten verschansingen en waarnemingsposten zoals duidelijk zichtbaar op bepaalde van onderstaande foto's..

Dit is een door de Belgen opgeworpen barricade onderaan in de huidige Scheldestraat. Dit was toen de weg die recht uitkwam op de Scheldebrug. Dit is dus allicht een voorpost geweest nabij de toen reeds opgeblazen brug (Oude foto: Boek Mei 1940 versie 2010 - Peter Taghon)
De volgende foto's zijn allen van het kruispunt hogerop ten opzichte van de eerste foto. Als je goed kijkt zie je het zelfs op de foto al liggen. Dat is het kruispunt van Scheldestraat met de Broeckstraat. Ook hier stonden blijkbaar een aantal woningen die serieus in de klappen hebben gedeeld. De baan naar rechts is de hoofdweg richting Semmerzake langs dewelke een 800 meter verder de eerste bunkers van steunpunt Semmerzake waren gelegen. (Oude foto: Boek Mei 1940 ten Zuiden van Gent - J. De Vos)
Deze uitgebrande café "Derby Sport", tevens ook fietsenwinkel is de verste van de twee uitgebrande woningen op de foto daarboven. Het lijkt mij weinig waarschijnlijk dat de huidige woning nog een heropbouw is van de puinen op de foto ernaast. (Oude foto: Replica)
Ook deze nochtans fraaie villa stond op de hoek van Broeckstraat met Scheldestraat. Je ziet er de Duitse officieren overleg plegen alvorens verder naar beneden naar de Schelde af te zakken. Als je een herkenningspunt zoekt. Kijk naar de kleine hoekige puntgeveltjes rechts op de foto die ook zichtbaar zijn op de bovenste globalere foto (Oude foto: Collectie Peter Taghon)

Deze foto is allicht van dezelfde reeks dan de vorige. en toont hetzelfde kruispunt. Mogelijks kijkt u zelfs nog op dezelfde Duitse personenwagen midden in beeld. Rechts naar beneden loopt de Scheldestraat waar de eerste foto werd genomen. Allicht werd geen enkel van de beschadigde huizen nog opnieuw opgetrokken. (Oude foto: Boek Mei 1940 ten Zuiden van Gent - J. De Vos)

Naast de schade die de Duitsers vonden toen ze Gavere binnenreden, was er nog een vervelender iets. Ook te Gavere waren de wegen hier en daar ondermijnd. Ontmijners proberen zo snel mogelijk de hoofdwegen te ontdoen van deze mijnen in de hoop niet nog meer nutteloze slachtoffers te lijden.

Ontmijners in de Broeckstraat te Gavere. Dit is de straat die op de foto's met de schade op het kruispunt ook al zichtbaar was. Verderop deze weg liggen de eerse bunkers van Steunpunt Semmerzake. (Foto links onder: Collectie P.Taghon - Rest oude foto's: Replica)

In de buurt van het eerst felbevochten bruggenhoofd stromen nu massaal de Duitse doortrekkende troepen toe, op weg naar het nieuwe front aan de Leie. De streek waar eerst fel gevochten werd, wordt weer rustig. Alleen de wanorde en het puin herinneren nog aan wat zich hier enkele dagen voordien had afgespeeld.

Langs de steenweg tussen het Bourgondisch Kruis en de Steenbergstraat, stond op de rechter kant, de zware al lange tijd verdwenen bunker S8. Hij stak uit de bestaande huizenrij uit zodanig dat hij perfect zicht had op de weg komende van het kruispunt. (Oude foto: Replica)

De Brusselsesteenweg te Kwatrecht met op de achtergrond de kerk. Op de voorgrond aan de gevel met het reclamepaneel ook nu nog bestaand, is de Steenbergstraat waarlangs u aan het kerkhof van Kwatrecht komt. Dit is de wegel die meermaals werd gebruikt voor de Belgische tegenaanvallen. Langs de gevels staan nog massa's achtergelaten fietsen. (Oude foto: Replica)
Deze foto maakt goed duidelijk hoe zwaar de kerk van Kwatrecht het tijdens de 3 dagen durende strijd te verwerken kreeg. Een kerk was natuurlijk altijd een perfecte uitkijkpost waardoor ze wel meerdere voltreffers te verwerken kreeg. Als je iets nauwer op de kerk kijkt, zie je overal de herstellingen nog duidelijk als lichter rode stenen tussen de iets donkerdere stenen waarmee de kerk ooit werd gebouwd.

Voorbij de kerk, rechtover waar heden de Biezeweg uitkomt op de steenweg, was ook al een weg komende vanaf dit oude munitiepark. Hier stond ooit de bunker, lokaal gekend als de bunker van Dokter Francois. Bunker D21 werd gesloopt in de jaren '80. Hier is deze bunker nog duidelijk zichtbaar. Ook is zeer duidelijk zichtbaar dat de rijwoningen ernaast allen uitgebrand zijn als gevolg van een ongelukkige manier van de Belgische troepen om te verhinderen dat de Duitsers er beschutting zouden kunnen in zoeken. (Oude foto: Replica)

Na het doortrekken van de grote massa's van troepen blijven enkel nog de Duitse zoekcommando’s voor het begraven der gevallenen van 20,21 en 22 mei achter. Zowel aan Belgische als aan Duitse kant likt men na drie dagen van hevige strijd, de wonden.

Het Delven van een Duits veldgraf te Meigem. (Foto: Collectie J. De Vos)
Op het kerkhof van Kwatrecht worden een tiental Belgische soldaten, gesneuvelden van de dagen voordien, gezamelijk begraven (Foto: J. Van Landuyt)
In de voortuin van de toenmalige leegstaande en door de strijd zwaar beschadigde landbouwschool (het huidige Mariagaard) ontstaat een eerste Duits soldantenkerkhof. In eerste instantie worden hier Duitsers begraven die in de directe omgeving van deze site kwamen te sneuvelen. In de periode nadien zou dit kerkhof een verzamelplaats worden van nog heel wat gesneuvelden in de directe buurt, vaak eerder tijdelijk begraven in veldgraven, opnieuw ontgraven en hier gegroepeerd, herbegraven. De bovenste foto geeft een duidelijk beeld van hoe het schoolgebouw ter hoogte van het huidige busstation toch wel zwaar beschadigd geraakte door de strijd. Wel is bij het heropbouwen een ganse beuk (tegen de spoorlijn) afgebroken. (Foto boven: Collectie R. Baert). De foto daaronder geeft een blik op hetzelfde beperkte kerkhof vanaf het vorige gebouw genomen. Het gebouw op de achtergrond bestaat heden niet meer. (Foto: Replica)
Dit is een fotoreeksje van 2 veldgraven te Gijzenzele. Ze moeten hebben gelegen in de buurt van de gebouwen zichtbaar op de actuele foto alhoewel dit totaal geen woningen meer zijn die toen nog bestonden. Het bakstenen gebouw zichtbaar op 2 van de foto's moet ongeveer ter hoogte van de verste van de 2 gebouwen op de actuele foto hebben gestaan. De foto is praktisch rechtover de Molenbunker Av10 langs de Gijzenzelestraat genomen. Het linkse graf is dit van "Gefreiter Schreck", het rechter van "Gefreiter Wolff". Beiden behoorden tot de 30e Duitse Infanteriedivisie. Op de achtergrond herken je duidelijk het silhouet van Betsbergebos, ook duidelijk zichtbaar op de actuele foto ernaast. Wat wel weer vreemd is en veel zeggend over de volledigheid van de gekende gesneuveldenlijsten van Duitse kant (en wees gerust dezelfde situaties waren er ook aan Belgische kant), is dat enkel Wolff op het kerkhof aan Mariagaard werd herbegraven. Soldaat Schreck is wel ontgraven maar nooit hier of in Deinze herbegraven.
Deze foto van 4 gegroepeerde graven is 100% zeker ook genomen te Gijzenzele tussen het fameuze Halve Maanbos en de Gijzenzelestraat. In de verte heeft u in feite zicht op dezelfde gebouwen dan op voorgaande foto. Het gebouw van de hoeve haaks op de weg is trouwens vrij sterk beschadigd naar de straatkant toe. De achterbouw die nog intact is allicht ook de bouw zichtbaar bij de 2 vorige graven. De beschadigingen aan dit gebouw kloppen perfect met bestaande schetsen binnen een schadedossier van deze hoeve, ingediend na de meidagen '40. Het gebouw links van de Gijzenzelestraat is het molenaarshuis dat juist achter de bunker Av10 (De Molenbunker) stond en tijdens de meidagen zodanig werd beschadigd dat het nooit meer werd weeropgebouwd.
Oosterzele kerk. Op het toenmalige kerkhof liggen ook 3 tijdelijke Duitse graven. (Oude foto: Replica)
Een zeer merkwaardige foto van 26 Duitse graven naast de kerk te Borsbeke. Het gebouw op de achtergrond is de pastorij. In Borsbeke was namelijk een pas gebouwde gemeenteschool die was opgeëist door de Duitsers als veldlazaret voor de gevechten die hier plaatsvonden. Zwaar gewonde soldaten werden naar ginds afgevoerd. Degenen die uiteindelijk toch aan hun wonden overleden, werden tijdelijk ter plaatse aan de kerk begraven, zoals hier op deze foto te zien. De graven werden nog geen jaar nadien opnieuw ontgraven. Tot op de dag van vandaag is totaal onduidelijk waar deze gesneuvelden werden herbegraven. In geen geval werd een van hen ooit herbegraven op Mariagaard of Deinze. (Oude Foto: Collectie Robert Goossens)
Home Terug naar bovenkant pagina Vorige Volgende